Drewno jako budulec jest z nami od wieków i nic nie zapowiada, że odejdzie do lamusa.

Od wieków drewno było głównym budulcem na prawie wszystkich szerokościach geograficznych. Ciepłe, łatwe w obróbce i wyjątkowo szybkie w montażu jest świetną alternatywą dla wszystkich którzy marzą o własnym domu, ale nie wyobrażają sobie wielomiesięcznej budowy, bałaganu, piętrzących się stert cegieł. Idealnym rozwiązaniem właśnie dla nich są domy o konstrukcji drewnianej. Można tu rozróżniać różne rodzaje rozwiązań, typy szkieletów i opcje łączenia konstrukcji, ale wciąż będzie szybko, czysto i wcale nie drożej.

Efekt tygodnia budowy domu drewnianego, nie wliczam w to oczywiście czasu na wykonanie fundamentów. wozówka.pl,  (foto Kanadomy).

Założenia, a rzeczywistość. Wśród bardzo wielu inwestorów i w ogóle wszystkich którzy planują budowę panuje dość powszechne przekonanie, że dom buduje się dla siebie, dzieci, wnuków i prawnuków. Rzeczywistość bardzo często weryfikuje te długoletnie plany i w najlepszym wypadku po śmierci inwestorów dom zostaje sprzedamy nowym właścicielom, dla których te ściany są bazą do stworzenia czegoś nowego. Na takie traktowanie spuścizny po rodzicach składa się bardzo wiele różnych czynników. Po pierwsze olbrzymi bagaż wspomnień, nie tylko miłych ale również tych bolesnych związanych ze śmiercią i przemijaniem. Spadkobiercy, najczęściej dzieci lub wnuki inwestorów od dawna mieszkają we swoich domach i mieszkaniach zbudowanych według własnych oczekiwań, kupionych najczęściej na kredyt. Do tych bardziej osobistych dochodzą te bardziej przyziemne, czyli finansowe bo taki dom po przeprowadzeniu sprawy spadkowej stanowi bardzo pokaźne źródło gotówki. Przy obecnych cenach ziemi zwyczajowe 1000-2000 metrów kwadratowych działki potrafi kosztować od 100 do nawet 300 tysięcy złotych. No a do ceny działki doliczyć trzeba jeszcze wartość domu, który w najgorszym wypadku kosztuje sto tysięcy złotych, a najlepszym dwieście do trzystu tysięcy. I ostatni argument to praca, nie każdy spadkobierca może pracować w pobliżu odziedziczonego domu, a codzienne dojazdy dłużej niż godzinę są nie do zaakceptowania przez większość ludzi. Dla tego z czysto inwestorskiego punktu widzenia warto się zastanowić czy jest sens budować dom dla dzieci i wnuków. A może lepiej zbudować mniejszy i tańszy dokładnie dopasowany do dzisiejszych potrzeb obecnych mieszkańców, a oszczędności wykorzystać na bieżące potrzeby lub po prostu wziąć mniejszy kredyt na krócej.

Konstrukcja szkieletowa typu skrzynkowego widać jak proste jest rozwiązanie konstrukcji ściany. Pomiędzy słupy trafi jeszcze wełna mineralna i paroizolacja oraz instalacje podtynkowe – wozówka.pl (foto Kanadomy).

Drewniana technologia. System budowy domu w oparciu o drewno jako główny materiał konstrukcyjny oraz jako element wykończeniowy i wypełniający zapewnia absolutnie bezkonkurencyjny czas budowy. Nie spotkałem jeszcze szybszej technologii budowy domu niż budowa z drewna. Nie ważne czy jest to konstrukcja zrębowa, sumikowo-łątkowa, prosta szkieletowa, czy połączenie wszystkich trzech. Choć tych systemów budowania z drewna jest wiele to zawsze zasada jest ta sama. Więźba dachowa tak jak przy tradycyjnie murowanych domach składa się z murłat, krokwi, jętek (lub mieczy), słupków i płatwi wspierających dach. Ścianki działowe można układać z belek lub grubych desek łącząc je zrębowo z innymi ścianami, ale można też wykonać je w formie szkieletu drewnianego (stalowego) obudowanego obustronnie drewnem, czy suchą zabudową typu GKFI (niepalnymi płytami gipsowo kartonowymi).

Drewniany podciąg z drewna klejonego typu BSH GL-24, wystarczy pokryć go bejcą do drewna pod kolor wnętrza i gotowe. – wozówka.pl (fot. Kanadomy).

 Fundament pod dom drewniany. Drewniana konstrukcja musi się opierać na solidnym fundamencie i ze względu na ogólną lekkość konstrukcji powinna być do niego solidnie zakotwiona. Warianty fundamentowania są trzy. Najpopularniejszy tradycyjny złożony z tradycyjnych ław i ścian fundamentowych (jednak skromniejszych, lżejszych i tańszych niż pod tradycyjny dom murowany), które zamknięte są od góry betonową płytą wylaną na piasku wypełniającym obrys fundamentów. Popularną alternatywą dla kosztownych ław jest system stóp fundamentowych i słupów które podpierają jakby wiszącą w powietrzu drewnianą konstrukcję. Trzecią opcją fundamentowania budynku drewnianego stosowaną szczególnie na słabych i nienośnych gruntach jest monolityczna płyta żelbetowa wylewana na budowie (w tym przypadku budynek wraz z płytą „unosi się na powierzchni gruntu, jak statek na wodzie” – cytując jednego z zaprzyjaźnionych inwestorów). Oczywiście w każdym przypadku, o ile jest taka potrzeba można zrobić pod takim domem piwniczkę, kotłownię, a nawet garaż.

Drewniany dom szkieletowy daje niesamowitą ażurowość wnętrza, którą można wykorzystać przy aranżacji pomieszczeń. Możemy dowolnie wykonywać wnęki, wpuszczone regały, szaf do zabudowy, co tylko chcemy. – wozówka.pl (fot. Kanadomy).

Konstrukcja drewniana. Spośród wszystkich wariantów drewnianych konstrukcji spotykanych na budowie najpopularniejsza bezwzględnie jest konstrukcja szkieletowa (deskowa lub skrzynkowa). Co ciekawe zaraz po niej pod względem popularności uplasowała się konstrukcja zrębowa (zarówno w wersji z okrąglaków jak i formatowanych do prostokąta belek). Resztę rynku zajmują wszelkie inne kombinacje drewnianych konstrukcji łącznie z imitacjami (czyli tradycyjnie murowane budynki okładane deską elewacyjną jedno lub obustronnie). Przy dużym podobieństwie obu wiodących technologii, największą różnicą pomiędzy nimi jest technologia wykonania ścian. W obu wypadkach głównym elementem konstrukcyjnym jest specjalnie przygotowane i zaimpregnowane drewno. Jednak system zrębowy traktuje drewno jako element konstrukcyjny, a jednocześnie tworzący ściany i izolujący, natomiast przy konstrukcji szkieletowej konstrukcja ze słupków lub desek jest tylko formą ramy którą należy wypełnić oddychającą izolacją (wełna mineralna, skalna, itp.) i obłożyć obustronnie płytą (sklejka, OSB, itp.). Z punktu widzenia inwestora system zrębowy jest dużo ciekawszy i ładniejszy, jednak posiada dużo gorsze właściwości izolacyjne, o braku możliwości prowadzenia instalacji w ścianach nie wspominając. Jest też bardziej łatwopalna. Konstrukcja szkieletowa (skrzynkowa, balonowa, sumikowo-łątkowa, itp.) jest tu dużo lepsza od strony technicznej, jednak w tym wypadku po zamknięciu ścian elementem wykańczającym (płytami gipsowo-kartonowymi, sklejką, czy dekoracyjną deską), możemy zapomnieć o „drewnianym wyglądzie domu”. Jej największe zalety to doskonała izolacyjność termiczna, mała pojemność akumulacyjna ścian, doskonałe wyciszenie, bezproblemowe prowadzenie instalacji wewnętrznych „w grubości ścian”, możliwość dowolnej rozbudowy i wykonywania otworów w ścianach bez uszczerbku dla konstrukcji nośnej. Technologia wykonania stropu drewnianego w każdym wypadku jest taka sama i składa się z belek stropowych o przekroju prostokątnym i wymiarach ~5x20cm (rzadziej 10x20cm lub 20x20cm) w rozstawie konstrukcyjnym co ~60cm (co wynika z modułowego wymiaru płyt drewnianych i gipsowo kartonowych stanowiących wykończenie stropu). Na tej głównej konstrukcji stropu zamontowane są tzw. „legary” stanowiące bazę konstrukcyjna dla właściwych warstw podłogowych, czasem też inwestorzy rezygnują z legarów układając wzmocnione, najczęściej zdwojone płyty OSB grubości ~18-20mm. Poprawnie wykonany strop pozwala na dowolną aranżację poddasza/piętra umożliwiając wykończenie posadzek dowolnym materiałem, nawet płytka ceramiczną, czy kamieniem (jednak konstrukcja musi być zaprojektowana i przeliczona pod taki właśnie materiał).

Po ustawieniu i „odeskowaniu płytami OSB” całej konstrukcji wnętrze budynku przygotowane pod rozłożenie wewnętrznych instalacji, izolacji akustycznej i płytowanie zamykające oraz ścianki działowe – wozówka.pl (fot. Kanadomy)

Zabezpieczenie przeciwpożarowe. Przeciwnicy drewnianej technologii jako główny argument stawiają mniejsze bezpieczeństwo pożarowe budynków drewnianych zapominając, że znakomita większość tradycyjnych domów murowanych również ma dachy o konstrukcji drewnianej. Jeżeli dla potencjalnego inwestora argument ognia w domu jest decydujący, to zawsze można zabezpieczyć drewnianą konstrukcję przed pożarem za pomocą obudowy z ogniodpornych płyt gipsowo – kartonowych (typu GKF, GKFI). Trzeba też pamiętać, że termoizolacyjne wypełnienie ścian w konstrukcji szkieletowej również jest materiałem niepalnym i nierozprzestrzeniającym ognia. Tymczasem według statystyk pożarowych główną przyczyną pożarów domów są zaprószenia ognia przez domowników, a główną pożywką dla ognia w pierwszych minutach jest łatwopalne wyposażenie meblowe i wykończeniowe budynku (szafy, regały, zasłony, dywany, itp.)

Efekt 2-3 tygodni prac kilkuosobowej ekipy. Po zakończeniu prac ciesielskich pozostaje budynek ocieplić i zabezpieczyć przed wilgocią atakującą zarówno od zewnątrz jak i ze środka. foto udostępnione przez firmę Kanadomy.

Zalety. Ogromną, ale bardzo nietypową zaletą domu drewnianego jest to, że gotowy dom drewniany bez problemu można w całości lub częściach przenieść w dowolne miejsce, wystarczy przygotować fundament. Jeżeli już zbudujemy swój idealny, wymarzony, dopracowany w najdrobniejszych szczegółach dom to jeżeli będzie się trzeba przeprowadzić na przykład „za pracą” to dom można zabrać ze sobą. Możliwość dowolnej rozbudowy i przebudowy bez ograniczeń i w rozsądnych kosztach. Fantastyczne możliwości prowadzenia instalacji podtynkowych (w grubości ścian).

Wady. Największą wadą jest oczywiście brak doświadczenia ekip budowlanych, które uważają że jeżeli potrafią zestawić drewnianą więźbę dachową, to również poradzą sobie z technologią drewnianą. A drugą równie ważną pseudo oszczędności na materiałach budowlanych.

 autor: Adam Powojewski

Uwaga: Wszystkie materiały zamieszczone na stronie są naszego autorstwa i podlegają ochronie na podstawie ustawy o prawach autorskich. Wykorzystywanie, kopiowanie i powielanie bez zgody autora zabronione.